Gwałtowny wzrost

Gwałtowny wzrost w początkowej fazie okresu doj­rzewania można określić jako „eksplozja zmian". Wys­tępuje on w różnym wieku i w różnym natężeniu, u każdej dziewczynki inaczej. Najczęściej zaczyna się przed pojawieniem się pierwszych śladów owłosienia łonowego i zanim zacznie się rozwijać biust. Od dru­giego roku życia aż do początku okresu dojrzewania przeciętna dziewczynka rośnie około 5 centymetrów w ciągu roku. Gdy zacznie się rozwijać, może rosnąć dwa razy szybciej niż dotąd, czyli około 10 centymet­rów w ciągu roku. Mówiąc tu o przeciętnej dziewczyn­ce, nie mamy oczywiście na myśli wszystkich, a to zna­czy, że ty możesz rosnąć szybciej lub wolniej niż ona.

Ten gwałtowny wzrost trwa na ogół niecały rok, potem znów przebiega spokojniej. Zanim pojawi się twoja pierwsza miesiączka, wróci on do normy w przybliże­niu od 2,5 do 5 centymetrów w ciągu roku. Większość dziewcząt osiąga swój dojrzały wzrost w ciągu roku do trzech lat od pojawienia się pierwszej menstruacji.
Chłopcy również przechodzą okres intensywnego wzrostu, ale zazwyczaj jest on spóźniony o kilka lat w stosunku do ich rówieśnic. To właśnie dlatego dziew­czynki mając jedenaście-dwanaście lat są często wyż­sze od chłopców w tym samym wieku. Ale po kilku la­tach, gdy chłopcy wchodzą w okres dojrzewania, szyb­ko przerastają swoje rówieśnice. Oczywiście przez ja­kiś czas niektóre nastolatki mogą być wyższe od więk­szości chłopców. Jednakże często dziewczynka, która mając jedenaście-dwanaście lat jest znacznie wyższa od swojego rówieśnika, zanim osiągnie wiek trzynastu cztemastu lat, spostrzega, że jej kolega zaczyna ją przerastać.

W okresie dojrzewania, gdy rośniesz, twoje kości oczywiście także się wydłużają, ale nie cały układ kos­tny rośnie w tym samym czasie. Zwykle nogi i ręce rosną szybciej niż kręgosłup, dlatego zauważasz, że są one nieproporcjonalne, to znaczy dłuższe w stosun­ku do tułowia niż były w dzieciństwie lub będą, gdy dorośniesz.

Kości stóp również szybciej rosną niż inne kości. Twoje stopy osiągną więc dorosły rozmiar, zanim ty dojdziesz do swojego dojrzałego wzrostu. To bardzo martwiło niektóre dziewczyny, z którymi rozmawia­łyśmy. Jedna z nich opowiada:


W wieku jedenastu lat miałam nieco więcej niż 150 centymet­rów, ale nosiłam już buty numer 8. Myślałam wtedy: „O nie! jeśli moje stopy nie przestaną rosnąć, za chwilą będą chyba gigan­tyczne!" Teraz mam szesnaście lat, 160 centymetrów wzrostu, a moje stopy nie są ani trochę większe, ciągle noszę ósemkę.

Usłyszawszy tę wypowiedź, inna dziewczyna oś­wiadczyła:


Cieszę się, że to słyszę. Noszę buty numer 8 i pół, a mam dopiero dwanaście lat i 160 centymetrów wzrostu. Ciągle mi wszyscy dokuczają z powodu moich wielkich stóp. Kiedy ostatnio kupo­wałam tenisówki, sprzedawca zażartował, że jeśli nie przestaną mi rosnąć nogi to będę nosić pudełka po butach. Udawałam, że doceniam dowcip, ale wcale nie było mi do śmiechu. Co będzie, jeśli naprawdę będą rosły i rosły?